YSK’NIN BELİRLEDİĞİ SEÇİM YASAKLARI

0

YSK’nın belirlediği seçim takvimine göre, Seçim yasakları 20 Marttan itibaren başladı. Bu süre içerisinde yazılı, sözlü ve görsel basın ve yayın araçları ile kamuoyu araştırmaları, anketler, tahminler, bilgi ve iletişim telefonları yoluyla mini referandum gibi adlarla, vatandaşın oyunu etkileyecek biçimde yayın dağıtım yapılamayacak. Seçim takvimine göre, bugünden itibaren 29 Mart Cumartesi günü saat 18.00’e kadar olan propaganda serbestliği süresinde denetim ve gözetim yetkisi ilçe seçim kurullarında olacak. Bu süre içerisinde yazılı, sözlü ve görsel basın ve yayın araçları ile kamuoyu araştırmaları, anketler, tahminler, bilgi ve iletişim telefonları yoluyla mini referandum gibi adlarla, bir siyasi partinin veya adayın lehinde veya aleyhinde veya vatandaşın oyunu etkileyecek biçimde yayın ve herhangi bir surette dağıtım da yapılamayacak. Oy verme gününü takip eden güne kadar, devlet, katma bütçeli idareler, il özel idareleri, belediyelerle bunlara bağlı daire ve müesseseler, iktisadi devlet teşekkülleri ve bunların kurdukları müesseseler ve ortaklıkları ile diğer kamu tüzel kişilikleri, umumi menfaatlere hadim cemiyetler ve Bankacılık Kanunu’na tabi teşekküllere ait kaynaklardan yapılan iş ve hizmetler dolayısıyla, (açılış ve temel atma dahil) törenler düzenlenmesi, nutuklar söylenmesi, demeçler verilmesi ve bunlar hakkında her türlü vasıtayla yayınlarda bulunulması yasak olacak. Başbakan ve bakanlarla, milletvekilleri yurt içinde yapacakları seçim propagandasıyla ilgili gezilerini makam otomobilleri ve resmi hizmete tahsis edilen vasıtalarla yapamayacaklar. Bu maksatla yapacakları gezilerde, protokol icabı karşılama ve uğurlamalar ile törenler yapılamayacak. Resmi ziyafet verilemeyecek. Bu süre içinde, Başbakan ve bakanlar seçimle ilgili çalışmalarında ve konuşmalarında 298 sayılı Kanun hükümleriyle bağlı olacaklar. Başbakan, bakanlar, milletvekilleri ve adayların seçim propagandası ile ilgili olarak yapacakları gezilere hiçbir memur katılamayacak. Seçim yasaklarına uymayanlara verilecek Cezalar Bu hafta pazar günü yapılacak olan Mahalli İdareler Seçimleri’nde, oy verme günü ve öncesinde kanunlarda belirtilen yasaklara uymayan vatandaşlara ağır para ve hapis cezaları verilecek.Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun’da yer alan maddelerde belirtilen seçim suçlarını işleyen vatandaşlara 3 günden 5 yıla kadar çeşitli hapis cezaları verilebilecek. Aynı şekilde yasaklara aykırı davrananlara 5 milyar liraya kadar ağır para cezası uygulanacak. Buna göre oy verme günü veya öncesinde suç teşkil edecek davranışlarla verilecek cezalar şöyle; “Hileli faaliyetlerle veya herhangi bir şekil ve surette cebir veya şiddet kullanarak veya tehdit ederek, bu Kanunda yazılı kurulların toplanmalarına veya görevlerin ifasına mani olanlar 18 aydan aşağı olmamak üzere hapisle cezalandırılacak. Yukarıdaki fıkrada yazılı fiiller, silahla işlenirse, verilecek hapis cezası 3 yıldan aşağı olamayacak. Bu fiiller, içlerinden en az biri silahlı olan üç kişi tarafından ittifak edilerek işlendiği veyahut aralarında ittifak olmasa bile içlerinden en az ikisi silahlı bulunan üçten fazla kimseler tarafından yapıldığı takdirde 5 yıldan aşağı olmamak üzere ağır hapis cezası hükmolunacak. Her kim seçim işlerinin cereyanı sırasında, seçimin düzenli yürütülmesini sağlamak maksadı ile, bu Kanunda yazılı kurullar ve yahut kurul başkanları tarafından alınan karar ve tedbirlere, ihtara rağmen riayet etmezse 10 günden bir aya, kadar hapisle cezalandırılacak. Herhangi bir şekilde alınan karar ve tedbirlerin uygulanmasını zorlaştıran veyahut karar ve tedbirlerin neticesiz kalmasına sebebiyet veren kimselere bir aydan 6 aya kadar hapis cezası verilecek. Yukarıda yazılı fiiller, görevli kimseler tarafından işlendiği ve Türk Ceza Kanununa göre daha ağır bir suç teşkil etmediği takdirde, birinci fıkrada yazılı halde 3 aydan 6 aya, ikinci fıkrada yazılı halde de 6 aydan bir seneye kadar hapis cezası ile cezalandırılır ve bunlara muadil kamu hizmetlerinden memnuiyet cezası da hükmolunacak. Kurullara seçildiği halde haklı sebep olmaksızın vazifesi başına gelmeyenler para cezası ile cezalandırılacak. Seçim başladıktan sonra kuruldaki görevlerini haklı bir sebep olmaksızın terkedenler, 2 aydan 6 aya kadar hapisle cezalandırılacak. Seçmen kütüğüne yazılmak hakkı olmayan bir seçmeni yazan veya yazılmak hakkı olan bir seçmeni yazmayan veya kütüğe yazılmış olup da silinmesi gereken seçmenin adını silmeyen veya silinmemesi gerektiği halde o seçmenin adını silenler bir yıldan 2 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılacak. Eğer bu fiiller kayıtsızlık ve görevde gereken dikkat ve itinanın gösterilmemesinden ileri gelmiş ise 3 aydan 6 aya kadar hapis cezası verilecek. Seçme yeterliği bulunmadığı halde kendisini veya bu yeterliği olmayan bir başkasını her ne suretle olursa olsun seçmen kütüğüne kaydettiren veya bu şekilde kaydedilmiş olanları seçmen kütüğünden silinmesine aynı şekilde mani olan veya seçme yeterliği bulunan birinin aynı fiil ve hareketlerle seçmen kütüğünden silinmesine sebep olan 3 aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılacak. Yukarıda yazılı fiiller cebir veya tehdit veya şiddet veya nüfuz veya tesir icrası suretiyle yapıldığı takdirde faile verilecek ceza, bir seneden 5 seneye kadar hapis olacak . Seçmen kütüğüne kendisini veya bir başka seçmeni bilerek birden fazla kayıt ettirenler veya bu sonucu veren fiilleri bilerek yapanlar 3 aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılacak. Yukarıdaki fıkrada yazılı suçlar bu işlerle görevlendirilenler tarafından işlendiği takdirde bir yıldan 2 yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılacak. Tamamen veya kısmen sahte seçmen kütüğü veya seçmen listesi tanzim eden veya bozan veya çalan veya yok eden kimse, 3 yıldan aşağı olmamak üzere ağır hapis cezası ile cezalandırılır. Seçmen kütüğü veya seçmen listelerine ait vesikaları çalan veya bozan veya yok eden veya tahrip eden kimseye de aynı ceza verilir. Oy hakkının kullanılmasına engel olmak maksadıyla seçmenlerin kimliklerini ispata yarayan herhangi bir belge üzerinde yukarıdaki fıkrada yazılı fiilleri işleyenler veya bu belgeleri saklayanlar 6 aydan 2 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılacak. Seçmen, kimliğini ispat ederek oyunu kullandığı takdirde, yukarıdaki fıkrada yazılı ceza yarısına kadar indirilecek. Oyunu kullandıktan sonra ihtara rağmen sandık başından ayrılmayan veya herhangi bir müdahale telkin veya tavsiyede bulunan veya bunlara teşebbüs eden kimse 3 aydan bir yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılacak. Her kim oy verme sırasında seçme yeterliği olmadığını bildiği halde oy vermeye teşebbüs eder veya verirse 2 yıldan 5 yıla kadar hapis cezasına mahküm edilecek. Başkasının adını taşıyarak oy vermeye teşebbüs eden veya veren 3 yıldan 5 yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılacak. Bir sandıkta oy verdikten sonra başka sandıkta da oy vermeye teşebbüs eden veya veren kimse hakkında da ikinci fıkra hükmü uygulanacak. Usulüne aykırı olarak veya yetkisi olmadığı halde her ne sebep ve maksatla olursa olsun oy sandığının yerini değiştirenler, yerinden kaldıranlar, oy sandığını açan, çalan veya tahrip eden veya içindeki veya içinden çıkan oy zarflarını alan, çalan veya değiştiren kimse 3 yıldan 5 yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılacak. Bu fiil ve hareketler, cebir veya şiddet veya hileyle işlendiği takdirde hükmedilecek ceza bir misli artırılarak hükmolunacak. Her kim, sandık başında seçmenlerin imzalarını koydukları sandık seçmen listesine gelmeyenler adına sahte imza atmak, mühür koymak veya parmak basmak gibi hileli bir hareket ile sandığa oy atar veya attırır ise 3 yıldan 5 yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılacak. Kurullarca düzenlenen ve oy verme ve seçim neticelerini gösteren tutanakların asılı suretlerini yırtan, bozan, kaldıran kimse hakkında 6 aydan bir yıla kadar hapis cezası verilecek. Oy verme günü, oy verme müddetince, umuma açık yerlerde ispirtolu içki verenler, satanlar veya içenler veya herhangi bir suretle açık veya kapalı şişelerde ispirtolu içki satanlar veya alanlar 3 aydan 6 aya kadar hapis cezasıyla cezalandırılacak.